Overslaan en naar de inhoud gaan

Diagnostische referentieniveaus in de nucleaire geneeskunde

Diagnostische referentieniveaus in de nucleaire geneeskunde

Het Besluit Medische Blootstellingen van 13 februari 2020 vermeldt dat Diagnostische Referentieniveaus (DRN's - DRL's Diagnostic Reference Levels) moeten gebruikt worden in het kader van het optimalisatieproces. In het bijzonder moet er een onderzoek worden ingesteld wanneer deze referentieniveaus stelselmatig worden overschreden.

Periodieke studies moeten uitgevoerd worden voor het bepalen van de DRL’s en bestaan uit het registreren van toegediende activiteit voor een bepaald onderzoek binnen elke dienst nucleaire geneeskunde (gedefinieerd als de plaats van de exploitatie van radiofarmaca voor diagnostische doeleinden zoals bepaald in de vergunning van de betreffende inrichting, afgeleverd door het FANC).

De gegevens dienen geanalyseerd te worden met de hulp van de erkende deskundige in de medische stralingsfysica in het bevoegdheidsdomein van de nucleaire geneeskunde. Deze laatste kan eveneens helpen bij het invullen van de formulieren. De resultaten van deze analyses moeten gebruikt worden door de diensten en de mediane doses die voor elke type onderzoeken worden berekend moeten vergeleken worden met de DRL, met als doel de optimalisatie van de aan de patiënt toegediende activiteit.

De DRL voor elke procedure wordt bepaald uit het gemiddelde of mediaan van de distributie van de toegediende activiteit voor alle diensten, zoals gedefinieerd door de Europese Commissie (Radiation Protection 109) en op basis van de aanbevelingen van International Commission on Radiological Protection (ICRP Publication 135).

Praktische modaliteiten en registratieformulier

De modaliteiten van de periodieke studies worden bepaald in het technisch reglement van 19 februari 2020 houdende de modaliteiten van de periodieke studies voor de patiënt in de nucleaire geneeskunde en zullen van toepassing zijn vanaf de derde iteratie.

De toegediende activiteiten dienen voor elke procedure geregistreerd te worden voor 30 patiënten of gedurende maximum 3 maanden (afhankelijk van welke van de twee eerst bereikt wordt). De lijst van de procedures waarvoor deze oefening uitgevoerd wordt is opgenomen in bijlage 1 van het technisch reglement.

De eerste iteratie liep van 1 januari 2015 tot 31 maart 2017.

De tweede iteratie liep van 1 april 2017 tot 30 juni 2019.

De derde iteratie begint op 1 oktober 2021. De volgorde van procedures voor de derde iteratie vindt u hieronder: 

  1. 01/10/2021 – 31/12/2021: Botscintigrafie
  2. 01/01/2022 – 31/03/2022: Myocardperfusiescintigrafie
  3. 01/04/2022 – 30/06/2022: Schildklierscintigrafie
  4. 01/07/2022 – 30/09/2022: Longperfusiescintigrafie
  5. 01/10/2022 – 31/12/2022: PET scan
  6. 01/01/2023 – 31/03/2023: Pediatrie
  7. 01/04/2023 – 30/06/2023: Hersenperfusiescintigrafie
  8. 01/07/2023 – 30/09/2023: Nierscintigrafie
  9. 01/10/2023 – 31/12/2023: Maaglediging

De zesde periode van elke iteratie heeft betrekking op pediatrische onderzoeken (< 16 jaar).  Voor de andere periodes dienen enkel gegevens voor volwassenen geregistreerd te worden.

Het invullen van de formulieren kan best toevertrouwd worden aan de persoon/personen verantwoordelijk voor de meting van de activiteit toegediend aan de patiënt.

De registratieformulieren dienen correct gebruikt te worden en uitsluitend in het opgegeven formaat opgeslagen te worden. Een kopie dient na elke periode via elektronische weg naar het Agentschap gestuurd te worden via het adres patientdose@fanc.fgov.be. Een handleiding voor de invullen van de formulieren is ook beschikbaar.

DRL bij volwassenen

Het technisch reglement van 19 februari 2020 houdende diagnostische referentieniveaus in nucleaire geneeskunde bepaalt de actuele DRL’s die afkomstig zijn uit de tweede iteratie van de periodieke studies (01/04/2017–30/06/2019). Deze zijn hieronder vermeld.

Adults

Activity (MBq)

Procedure Tracer P25 DRL (P50) P75
Bone imaging* 99mTc phosphates 700 740 770
Myocardial perfusion* 201Tl chloride
99mTc agent (1 day)
99mTc agent (2 days)
90
320/870
666
110 
370/925
740
120
430/980
777
Thyroid scintigraphy 99mTc pertechnetate
123I sodium iodide
120
-
150
12
180
-
Lung perfusion 99mTc MAA 165 185 220
Tumor imaging* 18F FDG190 190 240 270
Cerebral blood flow 99mTc agent 630 735 750
Renography 99mTc MAG3
99mTc DTPA
120
150
170
185
190
200
Renal cortical scintigraphy 99mTc DMSA 150 170 185
Gastric emptying 99mTc colloid 30 40 50

* voor een volwassene van 70 kg

Voor de botscintigrafie, de myocardperfusiescintigrafie en het PET-onderzoek kunnen de DRL’s ingeschat worden in functie van het patiëntgewicht m volgens de formule:

DRL = k(m-mref) + DRLref

met mref = 70 kg. De waarden van de parameters k en DRLref worden hieronder opgenomen.

Procedure Tracer  k (MBq/kg) DRLref (MBq)
P25 P50 P75 P25 P50 P75
Bone imaging 99mTc phosphates 1,6 1,8 2,0 700 740 770
Myocardial perfusion 99mTc agent (1 day) 1st/2nd 0,6/0,0 0,8/0,5 1,0/1,0 320/840 380/920 430/1000
99mTc agent (2 days) 1,0 1,25 1,5 666 720 777
Tumor imaging 18F FDG 2,6 3,4 3,8 182 238 266

DRL bij kinderen

Tijdens de periode van pediatrische onderzoeken worden vier typische procedures beschouwd : botscintigrafie, nierscintigrafie, gastro-oesofageale reflux en PET-onderzoek. De analyse van de resultaten is beschikbaar in de desbetreffende verslag.

DRL's voor deze procedures werden niet expliciet bepaald maar de aanbevolen waarden van EANM en SNMMI moeten gebruikt worden, met als doel de optimalisatie van de toegediende activiteit. Hoe dan ook kunnen deze waarden gebruikt worden voor alle andere procedures die niet beschouwd worden tijdens deze enquête.

Verslagen en nuttige links

Verslagen van de procedures voor de eerste iteratie

Verslagen van de procedures voor de tweede iteratie

Nuttige links

Contact 

Contactgegevens: patientdose@fanc.fgov.be

 

 

Laatst aangepast op: 
30/04/2020