Verdwijnen van een Co-bron in het bedrijf Ellwood Steel Belgium in Seraing
Ellwood Steel is een staalverwerkende nijverheid in Seraing die 5 Co-60 bronnen bezit en gebruikt voor niveaumetingen. De laatste keer dat een dergelijke bron gebruikt werd dateert van zaterdag 16 december. Na gebruik werd de bron terug in zijn container geplaatst en in het stockage lokaal geplaatst.
Op maandag 18 december werd vastgesteld dat er slechts 4 van de 5 bronnen aanwezig waren in de stockageplaats. AVC, die de reglementaire fysische controle van de inrichting verzekert, werd verwittigd en is ter plaatse gegaan om de bron terug te vinden. Woensdagmiddag werd de bron nog niet teruggevonden.
De politie van Seraing, het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle (FANC) en het Federaal Coördinatie- en Crisiscentrum werden eveneens verwittigd op dinsdag 19 december. Politie en Agentschap zijn onmiddellijk ter plaatse gegaan om de nodige acties te nemen voor het terugvinden van de bron en de site te beveiligen.
Het arbeidsauditoraat en het Parket van Luik werden eveneens op de hoogte gesteld van de situatie. Het arbeidsauditoraat heeft zich onmiddellijk op de site begeven. De exploitant heeft beslist de site te laten evacueren en vervolgens af te sluiten. Het FANC en het controleorganisme ACV leveren de technische ondersteuning aan het arbeidsauditoraat omtrent het opsporen van de bron, de gevaren ervan en de nodige beschermingsmaatregelen voor het personeel, het publiek en het milieu.
Het betreft een 60-Co bron van 45 MBq, geproduceerd door de firma Berthold. De bron zelf is in metaalvorm en bestaat uit een stift van ongeveer 20 cm lengte en ~1 cm diameter in een lekdichte omhulling (zie fotos). Het dosistempo op 1 m afstand is ~ 15 microSv/h. De firma Ellwood Steel heeft hiervoor een vergunning van klasse III. Deze bronnen worden gebruikt voor niveaubepalingen bij het gieten van het staal. De bronnen worden opgeslagen in specifiek daartoe voorziene containers: deze containers bestaan uit een loden omhulsel alsook een eenvoudige mechaniek om de bron in zijn meetpositie te plaatsen. Alle 5 containers zijn opgeslagen in een zware brandkast als ze niet in gebruik zijn.
Voor wat betreft de gevaren en de gevolgen voor publiek betekent dit dat blootstellingen met zware deterministische gevolgen enkel mogelijk zijn na langdurig contact met de bron. Op 1 m afstand dient men reeds bijna 3 volle dagen naast de bron te vertoeven om de jaarlijkse limietdosis van 1 mSv voor het publiek te bereiken. Stochastische effecten kunnen daarentegen altijd optreden. Voor wat betreft besmetting van de omgeving door deze bron, dient men, aangezien het om een ingekapselde bron gaat, het omhulsel zwaar te beschadigen of te openen.
Het arbeidsauditoraat en het parket hebben een onderzoek ingesteld. Daartoe worden zij ondersteund door de lokale politie en door het FANC waarvan de nucleaire inspecteurs over politionele bevoegdheden beschikken.
