Inrichtingen van « klasse IIA »

Index

Inleiding Definitie van klasse IIA Exploitatievergunning en controle van de installaties Rondetafelconferentie 09/11/2009 Evaluatiecampagne over de beheersing van de gasvormige radioactieve uitstoot in de installaties voor productie van radiotracers met behulp van een cyclotron Documenten Formulieren

Inleiding

Na het incident bij Sterigenics heeft het FANC een gerichte inspectiecampagne georganiseerd bij de inrichtingen van klasse II die een risico op een blootstelling aan hoge dosisdebieten of een stralingsrisico inhielden.

Na deze campagne van prioriteit 1 heeft het FANC beslist om bepaalde inrichtingen te groeperen in wat de inrichtingen van “klasse IIA” wordt genoemd.

 Terug naar boven

Definitie van klasse IIA

De inrichtingen van klasse IIA, als volgt gedefinieerd:

1. de inrichtingen bedoeld in artikel 3.1 b) 1 van het ARBIS; , d.w.z de inrichtingen waar radioactieve stoffen worden gewonnen uit bestraalde splijtstoffen en waar deze worden geconditioneerd voor de verkoop;
2. de inrichtingen van klasse II bedoeld in artikel 3.1. b) van het ARBIS waar zich een of meerdere deeltjesversnellers bevinden die gebruikt worden voor onderzoek of voor de productie van radionucliden (met uitzondering van elektronische microscopen) alsook de inrichtingen waar deze deeltjesversnellers worden vervaardigd en/of getest;
3. de inrichtingen van klasse II bedoeld in artikel 3.1. b) van het ARBIS waar zich bestralingsinstallaties bevinden (van voedingsmiddelen, medisch materiaal, polymeren,...) met een bron waarvan de activiteit gelijk is aan of hoger ligt dan 100 TBq, met uitzondering van bestralingseenheden voor de behandeling van patiënten met uitzondering van bronnen die in alle omstandigheden in hun afscherming blijven (gebruik, onderhoud, ontwerpongevallen) ;
4. de inrichtingen van klasse II bedoeld in artikel 3.1. b) van het ARBIS waar radioactieve stoffen worden verpakt voor verkoop in industriële hoeveelheden;

Deze nieuwe classificatie heeft betrekking op de volgende inrichtingen:

Vlaanderen

• Universitair Ziekenhuis Leuven (Gasthuisberg Leuven): 1 cyclotron van 18 MeV
• Universiteit Gent (Site INW): 2 bestralers +1 cyclotron (buiten gebruik gesteld)
• Bedrijf IBA-Pharma (op de site van het universitair ziekenhuis Gent): 1 cyclotron van 18 MeV

Wallonië

• Katholieke Universiteit Leuven (UCL Louvain-la-Neuve): 1 bestraler; 3 cyclotrons (30, 44, 100 MeV)
• Bedrijf IBA (Louvain-la-Neuve): Bouw en tests van cyclotrons
• Bedrijf IBT te Seneffe: 2 cyclotrons van 14 MeV (buiten gebruik gesteld)
• Universiteit Luik (ULg CRC + IPNAS): 2 cyclotrons (18 en 25 MeV)
• Bedrijf IBA-Pharma (Fleurus): 1 cyclotron 14 MeV
• Bedrijf "Best Medical Belgium" (Fleurus): 1 cyclotron 30 MeV, onditionering van radioactieve stoffen in industriële hoeveelheden
• Bedrijf Sterigenics (Fleurus): 2 industriële bestralers

Brussel

• Katholieke Universiteit Leuven (UCL Site Sint-Lambrechts-Woluwe): 2 bestralers
• Bedrijf Beta Plus Pharma (op de site van UCL/KUL-Woluwé): 1 cyclotron 18 MeV
• Erasmusziekenhuis te Brussel (ULB): 1 bestraler en 1 cyclotron 30 MeV
• VUB op de site van de Universitaire ziekenhuizen (Jette): 1 cyclotron 40 MeV

 Terug naar boven

Exploitatievergunning en controle van de installaties

Uit hoofde van artikel 5 van het algemeen reglement moeten de inrichtingen van klasse IIA het voorwerp uitmaken van een oprichtings- en exploitatievergunning die door het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle werd afgeleverd.

Artikel 7 beschrijft de te volgen procedure en de informatie die de exploitant moet verstrekken om een oprichtings- en exploitatievergunning te verkrijgen.

In artikel 15 worden de na te leven voorwaarden beschreven voor de inbedrijfstelling van de inrichting. Een inrichting mag slechts in werking worden gesteld nadat ze werd opgeleverd.

Daarenboven moeten de toekomstige exploitanten van een inrichting van klasse IIA een voorlopige, door Bel V goedgekeurde, versie van het veiligheidsverslag samen met de aanvraag voor de exploitatievergunning indienen. De definitieve versie (met de plannen As Built, fotografieën,..) van het veiligheidsverslag moet, bij de oplevering van de installatie door Bel V, aan het FANC worden overgemaakt.

Sinds 1 juni 2009 wordt de driemaandelijkse controle van de inrichtingen van klasse IIA, overeenkomstig artikel 23.9 van het ARBIS, verzorgd door het FANC en/of zijn filiaal Bel V.

 Terug naar boven

Rondetafelconferentie 09/11/2009

Op 9 november 2009 organiseerde het FANC een rondetafel voor de uitbaters van instellingen van klasse IIA over de volgende thema's:

Eisen voor en structuur van het veiligheidsrapport voor instellingen van klasse IIA. Het veiligheidsrapport vormt het basisdocument waarmee de uitbater zich ertoe verbindt zijn installaties op een voor de mens en het milieu veilige manier te beheren. Het FANC heeft een document opgesteld met daarin de criteria waaraan het veiligheidsrapport van installaties van klasse IIA moet voldoen.

Bekendmaking van de ontwerpen voor wijziging die een mogelijke impact hebben op de stralingsbescherming of de veiligheid van de installatie, de instellingen van klasse IIA (Artikel 12 van het ARBIS). Het betreft de technische en organisatorische wijzigingen. Elke uitbater moet een door Bel V goedgekeurde procedure opstellen voor het beheer van de wijzigingen die aan de instelling worden aangebracht. Het FANC heeft een document opgesteld waarin de praktische toepassingsmodaliteiten van artikel 12 worden toegelicht.

Verplichting tot aangifte van significante gebeurtenissen voor de veiligheid. Via een uitwisseling van informatie over deze gebeurtenissen tussen de verschillende uitbaters, kunnen de nodige lessen worden getrokken en kan worden vermeden dat deze gebeurtenissen zich herhalen.

Uitbreiding van het gebruik van de INES-schaal tot inrichtingen van klasse IIA. Het FANC wil, net zoals voor grote nucleaire installaties (klasse I), meer transparantie en coherente informatie voor het publiek. Regelmatig organiseert het FANC opleidingen voor het gebruik van de INES-schaal.

Probleem van de gasvormige radioactieve uitstoot van cyclotrons en verwante installaties. De productie van radioactieve merkstoffen in dit soort inrichtingen leidt doorgaans tot vluchtige radioactieve stoffen. De verschillende mogelijke benaderingswijzen om de uitstoot van gasvormige radioactieve effluenten terug te dringen, werden besproken. Het FANC wil zich ervan vergewissen dat elke uitbater een ALARA-beleid inzake gasvormige uitstoot voert.

Deze rondetafelconferentie was bedoeld om de aangehaalde thema's te bespreken en om samen de verdere werkafspraken te bepalen.

Het FANC wil in de inrichtingen van klasse IIA een veiligheidsfilosofie invoeren, analoog met diegene van de inrichtingen van klasse 1. Dit uiteraard met het oog op een continue verbetering van de veiligheidscultuur in onze inrichtingen van klasse IIA.

Na deze rondetafel werden de volgende data overeengekomen voor de toepassing en/of de opstelling van de nieuwe procedures:

• Toepassing van de nieuwe procedure "Melding van gebeurtenissen": 01/04/2010;
• Gebruik van de INES-schaal: 01/04/2010;
• Opstellen van een procedure voor het wijzigingsbeheer: 01/04/2010;
• Voltooiing van de opsteling van het veiligheidsverslag: 31/12/2012 (volgens de door het FANC opgestelde planning)

Tijdens de controles van het FANC is gebleken dat sommige exploitanten van cyclotrons bepaalde aspecten van het beheer en de monitoring van de uitstoot zouden kunnen verbeteren. Om hen beter voor deze problematiek te sensibiliseren, FANC zoals werd aangekondigd tijdens de rondetafel van 9 november 2009 werkt het aan een evaluatieprogramma van de lozingen. Dit programma zal in 2010 worden uitgevoerd bij alle exploitanten die voor de productie van radiotracers een cyclotron gebruiken.

 Terug naar boven

Evaluatiecampagne over het beheer van de gasvormige radioactieve uitstoot in de installaties voor productie van radiotracers met behulp van een cyclotron

Deze evaluatiecampagne heeft als doelstelling om volgende punten te bepalen:

1. Wat is de mogelijke jaarlijkse activiteit, die door dergelijke inrichtingen met of zonder behandeling van de radioactieve effluenten, wordt uitgestoten;
2. Wat is de doeltreffendheid van de verschillende behandelingssystemen;
3. Wat is de doeltreffendheid van de monitoringssystemen;
4. Welke lozingslimieten zijn toepasbaar (gebaseerd op de doeltreffendheid van de behandelingssystemen, de infrastructuur van de installaties en het ALARA-principe) voor de bestaande inrichtingen;
5. Wat zijn de regels van goede praktijk voor het beheer van lozingen;
6. Aan welke criteria dienen de toekomstige installaties te voldoen;

In een eerste fase wordt aan deze inrichtingen gevraagd :

• vóór 15 maart 2010, een inventaris te maken en door te sturen (zie 3):
  • van de activiteiten die gasvormige, radioactieve lozingen creëren en/of mogelijks kunnen creëren;
  • van de oplossingen die zijn aangebracht om deze lozingen te verminderen;
  • van mogelijke oplossingen(die niet werden toegepast) om de lozingen te verminderen.;
  • van de incidenten die een niet verwaarloosbare bijdrage op de jaarlijkse lozingen kunnen hebben.
• een beschrijving van het monitoringssysteem dient aan deze inventaris bijgevoegd te worden (zie 2.1)
• vóór 30 april 2010, een operationeel monitoringssysteem te installeren, indien mogelijk gekalibreerd door de leverancier;
• vóór 30 juni 2010, op de site, een kalibratie en een evaluatie van de detectielimieten van het monitoringssysteem uit te voeren (zie 2.4).

Het is mogelijk dat bepaalde van de hierna gevraagde punten (bv. performantie van de behandelingssystemen) (zie 3) onbeantwoord blijven en dus in een eerste fase niet worden ingevuld.

Tijdens de evaluatie dient elke exploitant, indien dit nog niet gebeurd is, minimaal een aangepast behandelingssysteem in te voeren voor elke synthese en dient hij de prestaties hiervan te evalueren (doeltreffendheid en betrouwbaarheid). Het FANC zal met elke exploitant regelmatig contact onderhouden ten einde de vorderingen te evalueren en de gegevens te verzamelen.

Na afloop van de evaluatie (30 september 2009) dienen de exploitanten:

1. minstens één opvangbarrière (opvangsysteem, filter,...) voor alle lozingen, waarvoor het technisch en redelijkerwijs mogelijk is om een behandelingssysteem te implementeren, te hebben;
2. de doeltreffendheid en de betrouwbaarheid van deze opvangbarrière(s) te bepalen

De definitieve inventaris van elke exploitant moet aan het FANC voor 15 oktober 2010 worden overgemaakt

 Terug naar boven

Documenten

Jaarlijkse melding van de radioactieve gasvormige lozingen van inrichting klasse IIA Uitwerking van een veiligheidsverslag voor de inrichtingen van klasse IIA (met hoog dosisdebiet) – bepaling van de minimumvereisten Note 009-177 rev0 NL-FR Art 12 Het beheer van wijzigingen IIA -La gestion des modifications IIA Evaluatie van gasvormige radioactieve lozingen door installaties voor de productie van radio-tracers door middel van een cyclotron Melding van gebeurtenissen en uitbreiding van de INES-schaal INES-conventie klasse IIA

Formulieren

Gebeurtenis fiche REX

 Terug naar boven

Laatste update
26/04/2013 - 11:37